Çarpıcı rapor: Sağlıkta şiddet vakalarının yüzde 80’inde mağdur kadınlar

İspanya’da sağlık çalışanlarına yönelik bildirilen saldırıların büyük bölümünde mağdurların kadın olduğu bildirildi.

İspanya Ulusal Sağlık Sistemi’nin (SNS) yıllık raporuna göre 2025 yılında kadın sağlık çalışanlarının dahil olduğu 14 bin 810, erkek sağlık çalışanlarının dahil olduğu ise 3 bin 753 saldırı vakası kaydedildi.

Böylece bildirilen saldırıların yaklaşık yüzde 80’inde mağdurlar kadınlar oldu.

Bununla birlikte kadınlar, SNS’deki sağlık çalışanlarının yüzde 76’sını oluşturuyor. Saldırıyla suçlanan kişilerin ise yüzde 57’si erkek, yüzde 43’ü kadındı.

Benzer bir tablo hekimlere yönelik saldırılarda da görüldü.

İspanya Tabipler Birliği Örgütü (OMC), 2025 yılında hekimlere yönelik 879 saldırı bildirimi kaydetti.

Bu vakaların yüzde 63,7’sinde mağdurlar kadın hekimlerdi.

Hemşirelere yönelik saldırılar iki kattan fazla arttı

Ulusal Hemşirelere Yönelik Saldırılar Gözlemevi’nin verilerine göre ise 2025 yılında hemşirelere yönelik 3 bin 285 saldırı bildirildi.

Bu sayı, gözlemevinin faaliyete başladığı 2017’de kaydedilen 1593 vakaya kıyasla iki kattan fazla artışa karşılık geliyor.

İspanya Tıp Sendikaları Konfederasyonu’ndan (CESM) Jorge Curiel, son yıllarda bildirilen saldırı sayısının arttığını ancak kayıtların yaşanan olayların yalnızca bir bölümünü yansıtıyor olabileceğini söyledi.

Curiel’e göre birçok saldırı vakası resmi makamlara bildirilmiyor.

Veriler özellikle kadınların, genç sağlık çalışanlarının ve birinci basamakta görev yapanların daha yüksek saldırı riskiyle karşılaşabileceğine işaret ediyor.

Genç kadınlar ve birinci basamak öne çıkıyor

Curiel, genç kadınların birinci basamak sağlık hizmetlerinde giderek daha büyük bir çalışan grubunu oluşturduğuna dikkat çekti.

Bununla birlikte, saldırıya uğrayan sağlık çalışanlarında genç kadınların öne çıkmasında örtük cinsiyetçiliğin de rol oynuyor olabileceğini ifade etti.

Ancak kadınların sağlık çalışanları arasındaki yüksek oranı da vakaların dağılımı değerlendirilirken dikkate alınması gereken faktörler arasında yer alıyor.

Kadın hekimlerde tükenmişlik riski yüzde 24 daha yüksek

Haberde saldırıların sağlık çalışanlarının ruh sağlığı üzerindeki olası etkilerine de dikkat çekildi.

Genç hekimlerde tükenmişliği değerlendiren IKERBURN çalışmasına göre kadın hekimlerde tükenmişlik riski erkeklere kıyasla yüzde 24 daha yüksek bulundu. Farkın özellikle duygusal tükenme açısından belirgin olduğu bildirildi.

OMC’nin Hasta Hekimlere Yönelik Kapsamlı Bakım Programı’na yapılan başvuruların da ağırlıklı olarak şehirlerde yaşayan, kamu sağlık sisteminde çalışan genç kadınlardan geldiği belirtildi.

OMC Birinci Başkan Yardımcısı María Isabel Moya García, bunun genç kadınlarda ruh sağlığı konusunda daha yüksek farkındalıkla birlikte daha güvencesiz, istikrarsız ve kırılgan çalışma koşullarıyla ilişkili olabileceğini söyledi.

Saldırılar ruh sağlığını ve hasta bakımını etkileyebilir

Curiel, sağlık çalışanlarına yönelik şiddetin travma sonrası strese ve ciddi psikolojik ve duygusal sonuçlara yol açabileceğini belirtti.

Saldırıların çalışanların mesleki performansını, hasta bakımını, fiziksel sağlığını, sosyal ve aile yaşamını da etkileyebileceğini ifade etti.

Bazı sağlık çalışanlarının tam işlevsel iyileşme sağlayabilmesi için uzun süreli psikoterapiye ihtiyaç duyabileceği belirtildi.

Sağlık çalışanlarına yönelik saldırıların yalnızca doğrudan mağdurlarda değil, meslek genelinde de güvensizlik ve sağlık sisteminden uzaklaşma hissine yol açabileceği ifade edildi.

Sağlık kuruluşlarında güvenlik önlemi çağrısı

CESM, özellikle kadın hekimleri saldırılardan korumaya yönelik etkili güvenlik planları oluşturulması gerektiğini bildirdi.

Öneriler arasında sağlık kuruluşlarında güvenlik personelinin bulunması, şiddet karşıtı kampanyaların yürütülmesi ve değerler eğitiminin okul çağından itibaren verilmesi yer aldı.

Sendika ayrıca saldırıya uğrayan sağlık çalışanlarının olay sonrasında sağlık durumlarının ve mesleki yaşamlarının düzenli olarak takip edilmesi gerektiğini belirtti.

Raporda ve uzman değerlendirmelerinde, kadın sağlık çalışanlarının saldırılarda daha yüksek oranda yer almasının yalnızca sağlık iş gücünün kadın ağırlıklı yapısıyla açıklanamayabileceği ve çalışma yaşamındaki daha geniş toplumsal ve yapısal faktörlerin de değerlendirilmesi gerektiği ifade edildi.