Dövmeler son yıllarda hiç olmadığı kadar yaygınlaştı. Batı Avrupa’da nüfusun yaklaşık yüzde 13 ila 21’inin en az bir dövmesi olduğu tahmin ediliyor. Buna karşın, kalıcı mürekkebin insan sağlığı üzerindeki uzun vadeli etkileri konusunda bilim dünyasında hâlâ önemli boşluklar bulunuyor.
Geçmiş araştırmalar, dövme mürekkebinin lenf düğümlerinde birikebildiğini ve bunun iltihaplanmaya yol açabileceğini ortaya koymuştu. Nadir vakalarda ise bu durumun lenfoma (bir tür kan kanseri) ile ilişkili olabileceği öne sürülmüştü.
İKİZLER ÜZERİNDE YAPILAN ÇALIŞMA DİKKAT ÇEKTİ
2025 yılında Danimarka Güney Üniversitesi (SDU) tarafından yürütülen ve BMC Public Health dergisinde yayımlanan bir çalışma, tartışmayı yeniden alevlendirdi. Rastgele seçilmiş ikizlerden oluşan bir kohort üzerinde yapılan araştırmada, kanser teşhisi alan bireyler ile almayanlar karşılaştırıldı.
Araştırmaya göre dövmesi olan bireylerde cilt kanseri riskinin belirgin şekilde arttığı görüldü. Çalışmada, dövmeli ikizlerin cilt kanserine yakalanma riskinin dövmesiz olanlara kıyasla yaklaşık dört kat daha yüksek olduğu belirtildi. Lenfoma için risk oranının 2,7 kat arttığı; cilt kanserlerinde ise önceki analizlerde 1,6 olan oranın 2,4’e çıktığı ifade edildi.
Araştırmacılar ayrıca dövmenin boyutunun da önemli olabileceğini, avuç içinden büyük dövmelerin risk artışıyla daha güçlü ilişki gösterebileceğini kaydetti.
NEDEN-SONUÇ İLİŞKİSİ HENÜZ NET DEĞİL
Buna rağmen uzmanlar, bu bulguların kesin bir “dövme kansere yol açar” sonucuna işaret etmediğinin altını çiziyor. Mürekkep türleri, dövmenin vücuttaki yeri, kanserin alt türleri, genetik yatkınlık ve çevresel faktörler gibi çok sayıda değişkenin dikkate alınması gerekiyor.
Araştırmacılar, daha geniş katılımlı ve uzun süreli çalışmaların yapılması gerektiğini vurguluyor. Ayrıca dövme sürecinin biyolojik mekanizmalarının daha ayrıntılı incelenmesi gerektiği belirtiliyor.
MÜREKKEP İÇERİĞİ VE DÜZENLEMELER
Kanser riski dışında da bazı sağlık başlıkları gündemde. Dövme sırasında kullanılan ekipmanın steril olmaması enfeksiyon riskini artırabiliyor. Bunun yanı sıra mürekkeplerin içeriği de tartışma konusu.
Dövme mürekkepleri pigment ve taşıyıcı sıvıdan oluşuyor. Bazı mürekkeplerde nikel, krom, kobalt ve nadiren kurşun gibi ağır metallere eser miktarda rastlanabildiği belirtiliyor. Bu maddeler belirli seviyelerde toksik etki gösterebiliyor ve alerjik reaksiyonlara yol açabiliyor.
Avrupa Birliği, 2022 yılında REACH düzenlemesi kapsamında dövme mürekkeplerinde kullanılan 4 binden fazla tehlikeli maddeyi kısıtladı. Kanserojen veya mutajen olarak sınıflandırılan maddelerin kullanımına yasak getirildi ve ürünler için açık etiketleme zorunluluğu getirildi. Birleşik Krallık da benzer düzenlemeleri hayata geçirmek üzere çalışmalar yürütüyor.
HİJYENİK KOŞULLARDA YAPTIRMAK ÖNEMLİ
Uzmanlara göre en sağlıklı yaklaşım, hijyenik koşullarda işlem yaptırmak, güvenilir stüdyoları tercih etmek ve kullanılan mürekkepler hakkında bilgi sahibi olmak. Bunun ötesinde ise bilimsel belirsizlik devam ediyor.
Kısacası dövmeler bugün için genel olarak güvenli kabul edilse de, uzun vadeli etkiler konusunda kesin konuşmak için henüz yeterli veri bulunmuyor. Araştırmalar ilerledikçe tablo daha netleşecek. (Euronews)
GÜNCEL
Sayfa başına git